ÖĞRENCİYE TOKAT ATTIĞINDAN BAHİSLE TESİS EDİLEN GÜNLÜK MAAŞTAN KESME CEZASI – İDARİ İŞLEMİN İPTALİ – DİSİPLİN CEZASI

T.C.
DANIŞTAY
12. DAİRE BAŞKANLIĞI
ESAS NO: 2015/3243
KARAR NO: 2019/1690
KARAR TARİHİ: 7.3.2019

4357/m.7/b
6528/m.27

ÖZET : Sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, görev yaptığı okulun öğrencisine tokat attığından bahisle 4357 Sayılı Kanun’un 7/(b) maddesi uyarınca bir günlük maaştan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir. Dava konusu olayda; 4357 Sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırılması nedeniyle, davacı üzerine atılı eylemin disiplin hukuku bakımından suç teşkil etmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; 6528 Sayılı Kanun’un 14.03.2014 tarihinde yürürlüğe girmesi ile 4357 Sayılı Kanun’un yalnızca disiplin cezalarının verilmesi usulüne ilişkin hükümlerinin uygulanabilirliğinin kalmadığının kabulü gerekmekte olup, 4357 Sayılı Kanun’un (usul hükümleri dışında kalan) disiplin suç ve cezalarını düzenleyen hükümlerinin dava konusu işlemin tesis edildiği 10.03.2014 tarihinde yürürlükte bulunması nedeniyle dava konusu olaya uygulanmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır. Bu durumda, davacı hakkında tesis edilen disiplin cezasıyla ilgili olarak İdare Mahkemesince işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken, 4357 Sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırılması sebebiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

İSTEMİN KONUSU : Balıkesir 1. İdare Mahkemesi’nin 25/02/2015 tarih ve E:2014/651, K:2015/255 Sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: Balıkesir İli, Altıeylül İlçesi, General K. İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, görev yaptığı okulun öğrencisi M.E.A’ya tokat attığından bahisle 4357 Sayılı Kanun’un 7/(b) maddesi uyarınca bir günlük maaştan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 10/03/2014 tarih ve 136 Sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince, davacının üzerine atılı eylemin vuku bulduğu görülmekte ise de, dava konusu işlemin tesisinden sonra ancak henüz yargısal anlamda kesinleşmeden önce, davacı hakkında disiplin cezası uygulanmasına dayanak teşkil eden kanun hükmünün yürürlükten kaldırıldığı ve artık davacı üzerine atılı eylemin disiplin hukuku bakımından suç teşkil etmediği anlaşıldığından, lehe kanun uygulanmasına ilişkin prensip uyarınca dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.


TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, soruşturma kapsamında alınmış olan ifadeler, mağdur hakkındaki sağlık raporları ve diğer bilgi ve belgeler bir bütün olarak ele alındığında, davacının disiplin cezasına konu olan fiilinin sübut bulduğu, tesis edilen işlemin tüm soruşturma aşamalarının yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulüyle İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

KARAR

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY : Balıkesir İli, Altı eylül İlçesi, General K. İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, görev yaptığı okuldaki M.E.A. adlı öğrenciye tokat attığına ilişkin veli şikayeti üzerine başlatılan soruşturma sonucunda 4357 Sayılı Kanun’un 7/(b) maddesi uyarınca bir günlük maaştan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:

4357 Sayılı Hususi İdareden Maaş Alan İlkokul Öğretmenlerinin Kadrolarına, Terfi, Taltif ve Cezalandırılmalarına ve Bu Öğretmenler İçin Teşkil Edilecek Sağlık ve İçtimai Yardım Sandığı ile Yapı Sandığına ve Öğretmenlerin Alacaklarına Dair Kanun’un 7/b maddesinde; “Vazifelerini yapmadıkları ve yapanlara güçlük çıkardıkları, onların çalışma isteklerini sözleri ve hareketleriyle kırdıkları, okulu veya talebeyi herhangi bir şekilde zarara uğrattıkları sabit olanlara fiillerinin mahiyet ve derecesine göre birinci defasında bir günlükten üç günlüğe ve ikinci defasında üç günlükten on beş günlüğe kadar ücret veya maaş kesilmesi cezası verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

4357 Sayılı Kanun, 14.03.2014 tarihli ve 28941 Sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6528 Sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 27. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dava konusu olayda; 4357 Sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırılması nedeniyle, davacı üzerine atılı eylemin disiplin hukuku bakımından suç teşkil etmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; 6528 Sayılı Kanun’un 14.03.2014 tarihinde yürürlüğe girmesi ile 4357 Sayılı Kanun’un yalnızca disiplin cezalarının verilmesi usulüne ilişkin hükümlerinin uygulanabilirliğinin kalmadığının kabulü gerekmekte olup, 4357 Sayılı Kanun’un (usul hükümleri dışında kalan) disiplin suç ve cezalarını düzenleyen hükümlerinin dava konusu işlemin tesis edildiği 10.03.2014 tarihinde yürürlükte bulunması nedeniyle dava konusu olaya uygulanmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacı hakkında tesis edilen disiplin cezasıyla ilgili olarak İdare Mahkemesince işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken, 4357 Sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırılması sebebiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.



SONUÇ : Açıklanan nedenlerle;

1.2577 Sayılı Kanun’un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,

2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin temyize konu Balıkesir 1. İdare Mahkemesi’nin 25/02/2015 tarih ve E:2014/651, K:2015/255 Sayılı kararının BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,

4. 2577 Sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

FARKLI KURUMLARDA ÇALIŞAN EŞLERİN TAYİNİNDE UYGULANACAK İLKELER

D A N I Ş T A Y BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/5092

YÜRÜTMENİN DURDURULMASINA DAİR KARAR

İsteğin Özeti : Erzurum 1. İdare Mahkemesince verilen 15.4.2016 günlü, E:2015/1119; K:2016/465 sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması ve yürütülmesinin durdurulması istenilmektedir.

Danıştay Tetkik Hâkimi Düşüncesi : İdare Mahkemesi kararının yürütmenin durdurulması yolundaki istemin kabul edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesince işin gereği düşünüldü:

Dava, Erzurum Gümrük Müdürlüğünde memur olarak görev yapan davacının Trakya Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne atanmasına ilişkin 1.7.2015 tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

Erzurum 1. İdare Mahkemesince verilen 15.4.2016 günlü, E:2015/1119, K:2016/465 sayılı kararla; olayda, davalı İdare bünyesinde taşrada görev yapan ve dördüncü hizmet bölgesinde 4. yılını tamamlayan memurların yer değiştirme suretiyle atamaya tabi olduğu, davacının da 4. hizmet bölgesi olan Erzurum ilindeki 4 yıllık süresini tamamladığı ancak eşinin Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığında gelir uzmanı olarak görev yapması nedeniyle mazeretinin bulunduğu, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 13. maddesinde belirtilen, eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere personelin atanmasının yapılması gerektiği yönündeki hüküm gereğince davacının eşinin atama durumunun Gelir İdaresi Başkanlığına sorulduğu, bu kurumca gönderilen 15.05.2015 tarih ve 47001 sayılı yazıda, davacının eşinin görev yaptığı ve atanmak istediği birimlerin de uygun görmesi halinde tüm il ve ilçelere atamasının mümkün olduğunun ifade edildiği, davacının eşinin görev yaptığı birim olan Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığınca düzenlenen 03.07.2015 tarihli ve 537 sayılı yazıda ise, davacının eşinin nakil talebine, bu aşamada hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle onay verilemeyeceğinin belirtildiği, dolayısıyla Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığında gelir uzmanı olarak görev yapmakta olan davacının eşinin çalıştığı kurumca hizmetine ihtiyaç duyulduğundan bahisle başka bir yere atamasına onay verilmeyeceğinin belirtilmesi nedeniyle mevzuatta değinilen aile birliğinin korunmasına yönelik kurumlar arası koordinasyonun İdarece sağlanmış olduğundan söz edilemeyeceğinden, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Davalı İdare, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğunu ileri sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının bozulmasını ve yürütülmesinin durdurulmasını istemektedir.

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği”nin 7. maddesinde, memurun yer değiştirme suretiyle atamaya tabi olduğu belirtilmiş, aynı Yönetmeliğin “Mazeret grupları” başlıklı 12. maddesinde, “(1) Aşağıda belirtilen mazeretlerin belgelendirilmesi ve ilgililerin de talebi halinde; çalışma süresini doldurmuş personel yerlerinde bırakılabilir; çalışma süresini tamamlamayan personel farklı hizmet bölge ve alanlarına atanabilir. a) (A) Sağlık mazereti, b) (B) Aile birliği mazereti, c) (C) Can güvenliği mazereti. (2) Mazeretlerin değerlendirilmesinde; sağlık, aile birliği ve can güvenliği öncelik sırası esas alınır. (3) Mazeretleri nedeniyle yeri değiştirilecek olanların atamaları öncelikle; aynı hizmet bölgesi içindeki başka bir hizmet alanına, bu şekilde mazeretin karşılanamaması veya görev yaptığı hizmet bölgesinde ihtiyaç bulunmaması halinde ise başka bir hizmet bölgesinde ihtiyaç duyulan ve mazeretinin karşılanabileceği bir hizmet alanına atanabilir. Mazeretleri nedeniyle yeri değiştirilenlerden bölge hizmet süresi dolu olanların, mazeretlerinin ortadan kalkması halinde ayrıldığı bölgedeki eksik kalan çalışma süresi tamamlattırılır. (4) Sağlık ve aile birliği mazeretleri nedeniyle, başka hizmet bölgesi veya alanına atanan ya da yerinde bırakılan memurlardan bölge hizmet süresi dolu olanlar, mazeretlerinin devam ettiğini her yıl Ocak ayından itibaren alacağı belge ile belgelendirmek ve Mart ayının sonuna kadar Başkanlığa göndermek zorundadırlar. Kurul, gönderilen belgeleri her yıl yeniden değerlendirir. Mazeretlerine ilişkin bilgi ve belgeleri göndermeyenlerin mazeret hallerinin ortadan kalktığı kabul edilerek, buna göre işlem yapılır.” kuralına yer verilmiş, “Mazerete Dayalı Yer Değiştirme Esasları” başlıklı 13/b-3 maddesinde ise; “Eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere atanması suretiyle yapılabilir”, kuralı yer almıştır.

Dava dosyasının incelenmesinden; Erzurum Gümrük Müdürlüğünde 4 yıllık zorunlu hizmet süresini dolduran ve memur olarak görev yapan davacının, eşinin Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığında gelir uzmanı olarak görev yaptığından bahisle yerinde kalma istemiyle davalı İdareye başvuruda bulunduğu, bu başvuru dikkate alınarak davalı İdarece Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığından davacının eşinin atanabileceği yerlerin bildirilmesinin istenilmesi üzerine, anılan Başkanlığın 15.5.2015 tarih ve 47001 sayılı işlemiyle davacının eşinin Türkiye’nin tüm il ve ilçelerine atamasının yapılabileceğinin belirtildiği, davacının 1.7.2015 tarihli işlem ile Trakya Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne atanması üzerine, davacı tarafından, Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığının 3.7.2015 tarih ve 557 sayılı yazısına istinaden eşinin atamasına izin verilmeyeceği yönünde görüş bildirilmesi nedeniyle yerinde kalma istemiyle yaptığı başvurunun reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda; davalı İdarece, davacının atandığı Trakya Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğünün Ülkemizin Avrupa’ya açılan ve aynı zamanda gurbetçilerin sıkça kullandığı önemli gümrük idarelerini bünyesinde bulundurması nedeniyle hizmet ihtiyacının bulunduğunun belirtilmesi, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının 15.5.2015 tarih ve 47001 sayılı yazısında, davacının eşinin Türkiye’nin tüm İl ve İlçelerinde görev yapmasının mümkün olduğu yönünde bilgi verilmesi, yine Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının 2.10.2015 tarih ve 92727 sayılı yazısında, davacının eşinin talepte bulunması halinde eş durumu nedeniyle Edirne İline atamasının yapılabileceğinin belirtilmesi hususları birlikte değerlendirildiğinde; 4 yıllık hizmet süresini dolduran davacının Trakya Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; Erzurum 1. İdare Mahkemesince verilen 15.4.2016 günlü, E:2015/1119; K:2016/465 sayılı kararın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 52. maddesinin değişik birinci fıkrası uyarınca yürütülmesinin durdurulmasına, 28.6.2016 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.